\u00dclkemizde, D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc taraf\u0131ndan PANDEM\u0130 olarak nitelendiren hayat\u0131 durma e\u015fi\u011fine getiren COV\u0130D-19 (Korona Vir\u00fcs) salg\u0131n\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mek i\u00e7in y\u00fcr\u00fct\u00fclen m\u00fccadeleler kapsam\u0131nda 26.03.2020 tarihinde Resmi Gazetede yay\u0131nlanan 7226 Say\u0131l\u0131 Kanun gere\u011fince ger\u00e7ek ve t\u00fczel ki\u015filerin ekonomik anlamda olumsuz etkilenmesini \u00f6nlemek amac\u0131yla \u00e7ek ibraz\u0131 ve kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z \u00e7ekin yasal h\u00fck\u00fcmleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan tedbirler al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Korona Vir\u00fcs salg\u0131n\u0131n ba\u015f g\u00f6stermesi nedeniyle kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z \u00e7ek su\u00e7u ve \u00e7ekin ibraz edilememesinden dolay\u0131 s\u0131k\u0131nt\u0131ya giren ger\u00e7ek ve t\u00fczel ki\u015filerin s\u0131k\u00e7a kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 sorunlar ve al\u0131nan tedbirler incelenecektir.<\/p>\n
1. Kimler \u00e7ek infaz\u0131n\u0131n ertelenmesinden yararlanabilir?<\/b><\/p>\n
Y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giren genelde ile birlikte 24.03.2020 tarihinden \u00f6nce kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z \u00e7ek su\u00e7undan mahkum olmu\u015f ki\u015filerin infaz\u0131 durdurulur. Kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z \u00e7ek d\u00fczenleyen ki\u015fi hakk\u0131nda verilen hapis ve para cezalar\u0131n 3 y\u0131l s\u00fcre ile ertelenir.<\/p>\n
2. Kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z \u00e7ek su\u00e7undan mahkum olmu\u015f ki\u015filerin infaz\u0131n\u0131n durdurulmas\u0131ndan sonra yapacaklar\u0131 i\u015flemler nelerdir?<\/b><\/p>\n
\u0130nfaz\u0131 durdurulmu\u015f ki\u015filer, bu tarihten itibaren en ge\u00e7 3 (\u00fc\u00e7) ay i\u00e7inde \u00e7ek bedelinin \u00f6denmeyen k\u0131sm\u0131n\u0131n onda birini alacakl\u0131ya \u00f6deme mecburiyetindedir. \u00c7ek bedelinin geri kalan k\u0131sm\u0131 i\u00e7in ise 3 (\u00fc\u00e7) ayl\u0131k s\u00fcrenin bitiminden itibaren iki\u015fer ay arayla 15 e\u015fit taksitte \u00f6denmesi gerekmektedir.<\/p>\n
3. \u00c7ek bedelinin tamam\u0131 \u00f6dendikten sonra s\u00fcre\u00e7 nas\u0131l ilerleyecektir?<\/b><\/p>\n
Bor\u00e7lu taraf \u00e7ek bedelinin tamam\u0131n\u0131 genelge ile getirilen h\u00fck\u00fcmler \u00e7er\u00e7evesinde \u00f6demesi durumunda, \u0130cra Ceza mahkemesi taraf\u0131ndan ceza mahk\u00fbmiyetinin b\u00fct\u00fcn sonu\u00e7lar\u0131yla ortadan kald\u0131r\u0131lacakt\u0131r.<\/p>\n
4. Bor\u00e7lunun \u00e7ek bedelinin taksitlerinin \u00f6dememesi durumunda alacakl\u0131n\u0131n sahip oldu\u011fu hak ve bu hakk\u0131n sonu\u00e7lar\u0131 nelerdir?<\/b><\/p>\n
Bor\u00e7lunun taksitlerden birini s\u00fcresi i\u00e7erisinde ilk defaya mahsus \u00f6dememesi halinde, \u00f6denmeyen taksit s\u00fcrenin sonuna bir taksit olarak eklenecektir. Taksitlerini s\u00fcresi i\u00e7erisinde ikinci kez edemedi\u011fi takdirde alacakl\u0131n\u0131n \u015fikayeti \u00fczerine mahkemece h\u00fckm\u00fcn infaz\u0131n\u0131n devam\u0131na karar verilecektir.<\/p>\n
5.H\u00fckm\u00fcn infaz\u0131n\u0131n durdurulmas\u0131ndan sonra zaman a\u015f\u0131m\u0131 i\u015fler mi?<\/b><\/p>\n
24.03.2020 tarihinden \u00f6nce Kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z \u00c7ek su\u00e7undan ceza alm\u0131\u015f ki\u015filer hakk\u0131nda h\u00fckm\u00fcn infaz\u0131n\u0131n durdurulmas\u0131 halinde ceza zaman a\u015f\u0131m\u0131 i\u015flemeyecektir. \u0130cra Ceza Mahkemesince, infaz\u0131 durdurulan bor\u00e7lu hakk\u0131nda Ceza Muhakemesi Kanunu\u2019na g\u00f6re adli kontrol tedbirine karar verilebilecektir.<\/p>\n
6. Kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z \u00e7ek su\u00e7undan mahkum olan ki\u015filer bankalardan kredi alabilir mi?<\/b><\/p>\n
Kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z \u00e7ek d\u00fczenleyen ki\u015fi hakk\u0131nda verilen hapis ve para cezalar\u0131n\u0131n 3 y\u0131l s\u00fcre ile ertelenecek olmas\u0131 nedeni ile kamu bankalar\u0131nca \u201ckara liste\u201d dikkate al\u0131nmayacak ve kredi verme i\u015flemleri yap\u0131lacakt\u0131r. B u kapsamda her ne kadar kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z \u00e7ek su\u00e7undan mahkum olmu\u015f ki\u015filerin kredi almas\u0131na y\u00f6nelik genelge mevcut olsa da \u00f6zel bankalar s\u00f6z konusu listeyi dikkate alarak kredi verme i\u015flemlerini ger\u00e7ekle\u015ftirmeyeceklerdir. Genelge, hayat\u0131n ola\u011fan ak\u0131\u015f\u0131n\u0131n devam etmesi ve ger\u00e7ek \u2013 t\u00fczel ki\u015filerin ekonomik anlamda zorlanmamas\u0131n\u0131 sa\u011flamak amac\u0131 ile kamu bankalar\u0131na s\u00f6z konusu yetkiyi vermi\u015ftir.<\/p>\n
7. Genelge kapsam\u0131nda verilen kararlara itiraz edilebilir mi?<\/b><\/p>\n
Bu madde uyar\u0131nca verilecek kararlara kar\u015f\u0131 itiraz kanun yoluna gidilebilir. \u0130tiraz\u0131n incelenmesinde \u0130cra ve \u0130flas Kanununun 353 \u00fcnc\u00fc maddesinin birinci f\u0131kras\u0131nda belirlenen itiraz usul\u00fc uygulan\u0131r.<\/p>\n
8. Yay\u0131nlanan genelge kapsam\u0131nda \u00e7eklerin ibraz edilememesine y\u00f6nelik hak kimleri kapsamaktad\u0131r?<\/b><\/p>\n
\u00c7eklerin ibraz\u0131nda s\u00fcrelerin k\u0131sa olmas\u0131 ve hak kayb\u0131 ya\u015fanmamas\u0131 sebebiyle 21.03.2020 tarihli Soka\u011fa \u00c7\u0131kma Yasa\u011f\u0131 Genelgesi kapsam\u0131nda 65 ya\u015f ve \u00fcst\u00fc ile Kronik Rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131 olanlar, \u00e7ek ibraz\u0131nda bulunmak zorunda de\u011fildir.<\/p>\n
9. \u00c7eklerin ibraz edilme s\u00fcreleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan durum nedir?<\/b><\/p>\n
T\u00fcrk Ticaret Kanunu 811. Maddesi uyar\u0131nca, kanunen belirli olan s\u00fcreler i\u00e7inde \u00e7ekin ibraz\u0131, protesto edilmesi veya buna denk bir belirlemenin yap\u0131lmas\u0131 Covid-19 salg\u0131n\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131 engellemek amac\u0131yla soka\u011fa \u00e7\u0131kma yasa\u011f\u0131 kapsam\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirilemeyecek oldu\u011fundan; \u00e7ekin ibraz\u0131, protesto edilmesi veya buna denk bir belirlemenin yap\u0131lmas\u0131 i\u015flemleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan kanunda belirtilen s\u00fcreler salg\u0131n ge\u00e7ene dek uzat\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n
10. 65 Ya\u015f ve \u00fcst\u00fc ile kronik rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131 Olan hamillerin y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri nelerdir?<\/b><\/p>\n
Yay\u0131nlanan genelde ile soka\u011fa \u00e7\u0131kma yasa\u011f\u0131 olan 65 ya\u015f ve \u00fcst\u00fc ile Kronik Rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131 bulunan hamiller y\u00f6n\u00fcnden T\u00fcrk Ticaret Kanunu uyar\u0131nca \u00e7eklerin ibraz\u0131 hususunda m\u00fccbir sebep ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.<\/p>\n
M\u00fccbir sebep nedeniyle soka\u011fa \u00e7\u0131kamayan ki\u015filerin yerine getirmesi gereken y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri vard\u0131r. Hamilin m\u00fccbir sebep olu\u015fmas\u0131 durumda yapmas\u0131 gereken hususlar \u015funlard\u0131r;<\/p>\n
\u2022 M\u00fccbir sebebi kendi cirantas\u0131na ihbar etmeli,<\/p>\n
\u2022 Bu ihbar\u0131 \u00e7eke veya alonja ekleyip, alt\u0131na yerini ve tarihini yaz\u0131p imzalamak mecburiyetindedir.<\/p>\n
\u2022 M\u00fccbir sebebin ortadan kalmas\u0131 halinde hamil, \u00e7eki gecikmeksizin \u00f6deme amac\u0131yla ibraz etmek ve gere\u011finde protesto etmek veya buna e\u015f de\u011ferde bir belirlemeyi yapt\u0131rmak zorundad\u0131r.<\/p>\n
11. \u0130hbar ne \u015fekilde yap\u0131lacakt\u0131r?<\/b><\/p>\n
\u0130hbar\u0131n ne \u015fekilde yap\u0131laca\u011f\u0131 T\u00fcrk Ticaret Kan\u0131n\u0131n 723. Maddesinde belirtilen \u015fekilde yap\u0131lacakt\u0131r. Yasak kapsam\u0131nda olan ki\u015filerin, noter arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ihbarda bulunmas\u0131 ise m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Noter arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ihbar yap\u0131lmas\u0131 gereken durumlarda ki\u015filerin, noterler ile irtibata ge\u00e7mek ve ihbar metninin evde ke\u015fide etmek gibi se\u00e7enekleri bulunmakla birlikte, vekil arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla bu i\u015flemin ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n
Sonu\u00e7 olarak, yukar\u0131da a\u00e7\u0131klanmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan sebepler g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurularak, korona vir\u00fcs salg\u0131n\u0131n\u0131n \u00fclkemizdeki hukuki i\u015f ve i\u015flemleri etkilerinin ne olaca\u011f\u0131 ve bu etkilerin devam eden t\u00fcm icrai i\u015flemlere tesiri hen\u00fcz tam olarak belirlenebilir olmamakla birlikte; ticari i\u015f ve i\u015flemlere devam edilirken hali haz\u0131rda y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giren ve yukar\u0131da a\u00e7\u0131klanan mevzuat h\u00fck\u00fcmlerinin dikkatle uygulanmas\u0131, ileride ya\u015fanabilecek herhangi bir olumsuzlu\u011fa ve hak kayb\u0131na mahal verilmemesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nem arz etmektedir.<\/p>\n
\u00a0\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026\u2026<\/strong><\/p>\n Daha fazla bilgi ve sorular\u0131n\u0131z i\u00e7in:<\/b><\/p>\n Av. U\u011fur Can Fidan (ugurcanfidan@hansu.av.tr<\/a>)<\/p>\n